ZAMEK W OLEŚNICY – Mało znany z Dolnego Śląska

Zamek w Oleśnicy jest na Dolnym Śląsku jednym z największych i najlepiej zachowanych. To najcenniejszy zabytek architektoniczny tego miasta. Jego historia zaczyna się od średniowiecznego grodu, kiedy to był zamkiem gotyckim. Następnie przeistoczył się w książęcą rezydencję w stylu renesansowym, która w wielokrotnie w swoich dziejach była przebudowywana. Choć zamek jest pokaźnych rozmiarów i w bardzo dobrym stanie, to nie jest zbyt znany. Nie jest to kombajn turystyczny, który zwabia rzesze turystów. Przynajmniej takie wrażenie odniosłam, kiedy odwiedziłam to miejsce. 

zamek w Oleśnicy

Do Oleśnicy przybyłyśmy wraz z Ines w ubiegłym roku w czasie wakacji. Byłyśmy wówczas na kilkudniowej wyprawie rowerowej po Dolnym Śląsku i jednym z jej ważniejszych punktów była właśnie Oleśnica i jej Książęcy Zamek. Do Oleśnicy przybyłyśmy późnym już wieczorem. Rozbiłyśmy się obozem u pewnych dobrych ludzi w ogrodzie i przenocowałyśmy w namiocie bezpiecznie i nie na dziko.

podróżowanie z psem

Rankiem nasi dobroczyńcy zaprosili nas na śniadanie i kawę, oraz pozwolili skorzystać z łazienki. Po tak wspaniałym poranku ruszyłyśmy do miasta. Przed nami stała brama miejska, a za nią między innymi…

Zamek w Oleśnicy

Najpierw na tym niewielkim wzgórzu istniał gród. Miało to miejsce w trzynastym stuleciu. Otoczony był wodą i palisadą z drewna. Prowadziła do niego jedna brama. Ale żeby ktokolwiek mógł przez nią przejść najpierw musiał zostać opuszczony most zwodzony. Była to więc warownia z prawdziwego zdarzenia.

zamek w Oleśnicy

Z końcem XIII wieku gród ten staje się siedzibą księstwa głogowskiego. Znaczenie jego wzrasta. Wówczas też w miejscu grodziska powstaje wieża. Warowne miejsce robi szybką karierę strategiczną i już w w 1312 roku nazwane zostaje oficjalnie siedzibą Bolesława, księcia oleśnickiego. 

Następny z z książąt oleśnickich, Konrad I w kilkanaście lat później postanowił osiąść na stałe w Oleśnicy.

Grodzisko wówczas zaczyna stawać się bardziej warowne. Drewniana palisada zastąpiona została solidnym murem z cegły. Rozpoczyna się budowa zamku obronnego… Zamku książąt piastowskich, którzy mieszkali tam niemal do końca wieku piętnastego.

zamek w Oleśnicy

Od czasu, kiedy na zamku osiedlają się pierwsi Podiebradowie, czyli od 1495 warownia bez przerwy poddawana jest przebudowie i rozbudowie. Już w połowie wieku szesnastego zamek w Oleśnicy z gotyckiego przerobiony zostaje na renesansowy. Jego wieża zostaje podwyższona. Kolejny książę, Karol II dobudowuje skrzydła – wschodnie i południowe. Wtedy to zamek w Oleśnicy zyskuje krużganki i dekoracyjną wjazdową bramę.

zamek w Oleśnicy

Kiedy czeskie upiększanie się zakończyło, kolejnymi lokatorami zamku byli Wirtembergowie, i zaczęło się upiększanie niemieckie.

Wirtembergowie uczynili z warowni rezydencję, która zaczęła wyglądać jak pałacowa. Stajnie, które znajdowały się na terenie zamku, w jego wschodnim skrzydle zostały przeniesione poza jego obręb. Zamkowe pokoje stawały się barokowe. Ozdabiano ściany i sufity, powiększano sale i na ich ścianach wieszano portrety z wizerunkami Wirtembergów. Powiększono również okna. Dobudowano pomieszczenia dla służby i dworzan.  Powstał wtedy również ogród zamkowy z oranżerią.

zamek w Oleśnicy

Czasy Brunszwików w następnych latach przyniosły zamkowi kolejne zmiany, ale już niewielkie. Fryderyk August w 1793 coś nie coś tam przebudował, ale ostatecznie wyprowadził się z zamku do innej rezydencji. Po tym fakcie zamek stracił swoją rangę i przestał być książęcym. 

zamek w Oleśnicy

W 1885 roku zamkiem zainteresowali się Hohenzollernowie. Ich cesarskie moście również uczyli tam wiele zmian. Nie tylko dekorowali zamek ale i unowocześniali. Za ich panowania na zamku powstały instalacje wodno-kanalizacyjne. W zamku powstały między innymi łazienki i toalety.

zamek w Oleśnicy

Już po gruntownym remoncie w 1906 roku zamek w Oleśnicy staje się letnią i zimową rezydencją następcy tronu Wilhelma i jego żony Cecylii. 

zamek w Oleśnicy

W 1945 w związku ze zbliżającym się frontem, zamek został opuszczony

Wojna była jednak dla zamku łaskawa i nie uszkodziła go. W 1946 roku na jego terenie mieściła się Komenda Hufca ZHP. Niedługo potem zamek został szkołą. Mieściło się w nim Technikum Budowlane. Kolejne lata przeistaczały go w najróżniejsze role. Instytucje, które w nim „rezydowały” niespecjalnie dbały o zabytek, więc zamek tracił na tych okolicznościach na swojej historycznej wartości.

zamek w Oleśnicy

Dopiero w 1965 roku zaczęto traktować zamek w Oleśnicy z należnym mu szacunkiem. Prace konserwatorskie i budowlane podniosły go z depresji. Niedługo potem powstało tam muzeum.

zamek w Oleśnicy

Na początku lat dziewięćdziesiątych jednak zamek kolejny raz został opuszczony, ale już w trzy lata potem zaczął działać tam Ochotniczy Hufiec Pracy.

zamek w Oleśnicy

Zamek w Oleśnicy dziś 

Był piękny, choć chłody wakacyjny poranek. Przybyłyśmy do zamku bardzo wcześnie. Organizowane było w nim w tamtym dniu wesele i obiekt był zarezerwowany.

zamek w Oleśnicy

Udało nam się jednak wejść na zamkowy dziedziniec tylko na chwilę.

zamek w Oleśnicy

O zwiedzaniu całości nie było wtedy mowy, więc cieszyłyśmy się z tego co udało nam się sfotografować. Dziś na zamku organizowane są wystawy z nutką historii i imprezy okolicznościowe. Jest to również hotel.

zamek w Oleśnicy

Zamek oczarował mnie swoją wielkością i stanem, w jakim się znajduje. Jest naprawdę piękny i jego historia jest pełna niesamowitych zwrotów akcji. To miejsce jest rajem dla miłośników Dolnego Śląska.

zamek w Oleśnicy

Ale było mi jakoś tak smutno, że w żaden sposób nie mogłam dopatrzyć się tam tej wspaniałej warowni z przed wieków. Powołany do życia jako budowla obronna, zbudowany na wzgórzu, otoczony wodą… Jego dawni panowie zmienili go jednak w cacko jak z bajki, i teraz jest jak bulterier, którego zła wróżka zmieniała w Yorkshire terriera. Zdecydowanie wolę surowe mury zamku w Bolkowie. 

4 Dziękujemy!

Może Ci się również spodoba

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *